نیوفلدر؛ جذابترین روایت از واقعه کربلا
پادکست «نیوفلدر» با قالبی که دارد، جذابترین نوع روایت از واقعه کربلاست و همان اتفاقاتی که در مجالس روضه میافتد، چه بسا با شنیدن این پادکست، بهطور عمیقتر رخ میدهد.
آکادمی زیتون: واقعیت این است که بخش عمدهای از زندگی ما آدمها عادات و روزمرگیهایی است که طی گذشت روزها و سالها دیگر جزئی از زندگی ما شده، بدون آنکه خوب به چیستی و چرایی و جزئیاتش فکر کرده باشیم.
مثل همه خردهریزهایی که رنگ و لعاب روزمرگی معمول دنیا را دارند و ما هم به حکم از قافله عقب نماندن، هر روز بیشتر با آن همراه میشویم.
اما یک چیزهایی هم در زندگی داریم که در باطن و وجودمان ریشه کرده و یک وقتهایی لازم است همین درونیاتمان هم خوب هرس شود، به دور از شاخ و برگهای اضافه. مثل اتفاقی که چند وقتی است در طبقه دوم موسسه زیتون و پشت صندلیهای کارگاه «نیوفلدر» دارد میافتد؛ عدهای که شاید وجه اشتراک همهشان محبتی اصیل به محبوبی با اصالت است، دور هم جمع شدهاند، میخوانند، میشنوند، آرام حرف میزنند، بعضی وقتها هم بلند بحث میکنند و اما آخر سر تصمیم دارند برای آدمهای دیگر این دنیا از این وجود محبوب درونی ریشهدار بنویسند، بدون هیچ شاخه و برگی.
«سید حمزه موسوی» یکی از همین هاست؛ اهل نوشتن، کتابخوان است و بعضی وقتها هم اهل گوش دادن به کتاب. هرچند معتقد است کتابهای صوتی در مقایسه با شکل فیزیکی کتاب، قدرت رقابت کمی دارد. اهل پادکست گوش دادن نبوده تا اینکه گذرش به کارگاه نیوفلدر افتاده است و حالا آنقدر این قطعات صوتی او را مجذوب خود کرده که به همه پیشنهاد میکند حداقل برای خود وقتی بگذارند و نیوفلدر گوش کنند کم یا زیاد.
به بهانه پایان دوره دوم کارگاه نیوفلدر سراغی از هنرجویان این کارگاه گرفتیم و از تجربه این حضور پرسیدیم و البته همنشینی با خالق نیوفلدر.
پیشنهاد میکنیم متن کامل این گفتگو را در ادامه با ما بخوانید:
– به عنوان اولین سؤال از دلایل گسترش پادکست بهخصوص در سالهای اخیر بگویید و اقبالی که در مقایسه با سایر محتواهای صوتی مثل کتاب صوتی، رادیوهای اینترنتی از سوی مخاطبان صورت گرفته است؟
فکر میکنم تفاوت پادکست با سایر محتواهای صوتی مثل کتاب صوتی یا رادیو اینترنتی در جذابیت موضوعاتی است که راوی پادکست انتخاب میکند. بهخصوص اینکه اخیراً پادکستهای زیادی با محتوای مناسب و جذاب و البته در نظر گرفتن فاکتور زمان تولید شده است که این موارد بالطبع در مورد کتاب صوتی صدق نمیکند و خیلی وقتها در مقایسه با شکل فیزیکی کتاب، قدرت رقابت کمی دارد.
ضمن اینکه سهولت دسترسی به پادکستها راحتتر است و مجموع اینها روز به روز به گسترش پادکست کمک میکند.
– اصولاً چقدر اهل گوش دادن به پادکست هستید؟
من تا قبل از کارگاه نیوفلدر هیچ آشنایی با پادکست نداشتم، گرایشم بیشتر به کتاب صوتی بود، هرچند برخی راویها خوب کتاب را اجرا نکردند و بسیاری از کتابهای صوتی مرا اقناع نمیکرد. تا اینکه بهواسطه این کارگاه مجبور به شنیدن این پادکستها شدم.
مسافت طولانی و زمان زیادی که تا رسیدن به کارگاه داشتم، باعث شد به پادکست مخصوصاً نیوفلدر گوش بدهم.
نکتهای که در مورد پادکست وجود دارد اینکه ما با دو گونه پادکست مواجه هستیم؛ پادکستی که تنها روایت یک متن آماده است و پادکستی که نویسنده دارد و محتوایی برای آن تولید میشود. ازجمله همین نیوفلدر که بهواسطه نویسنده مشخص و محتوا و متن درجه یکی که دارد، بسیار میتواند تأثیرگذار باشد و به مرور زمان میل انسان به شنیدن این پادکستها بالا میرود.
– از تجربه شرکت در کارگاه نیوفلدر بگویید و اینکه بعد از شرکت در این کارگاه چه تغییری در انتخابتان ایجاد شد؟ به لحاظ موضوع پادکست و نویسنده آن؟
اولین اتفاقی که در کارگاه نیوفلدر افتاد اینکه نوع نگاه ما به مسائل ریز زندگی کاملاً عوض میشود. تغییر نگاهی که ما نسبت به قبل داشتیم و این تغییر نگاه باعث میشود ما نگاه سطحی نداشته باشیم، حتی به ریزترین اتفاقات زندگی هم جزئی و دقیق نگاه کنیم.
– کمی از نیوفلدر بگویید؟ اولین حسی که با شنیدن این پادکست به شما دست میدهد و اینکه با شنیدن اپیزودهای نیوفلدر، چه صحنههایی در ذهن شما تداعی میشود؟
اولین اتفاقی که با شنیدن نیوفلدر برای شنونده میافتد اینکه گویا نویسنده دستش را گرفته و به جهان خود وارد کرده است. ما وارد جهانی میشویم که نویسنده دارد روایت میکند و زیباییهای بینظیری که نویسنده در توصیف حالات مختلف حسی ارائه میدهد، در این زمینه بسیار مؤثر است و از همه اینها که بگذریم ما در نیوفلدر در مورد موضوعی خاص حرف میزنیم؛ موضوعی که شاید پرتکرارترین حسی باشد که ما در طول سال از آن یاد میکنیم، در زندگی خود با آن مأنوسیم و اینکه در رابطه با شخصیتی صحبت میکنیم که به اقرار همه، این شخصیت از زندگی ما جداییناپذیر است. ما در نیوفلدر میخواهیم از این شخصیت برای کسانی بگوییم که با این شخصیت آشنایی ندارند و ما میتوانیم با ابزار قلم، توصیفی ملموس و روایتی تازه و نمودی نو از واقعه عاشورا داشته باشیم.
– چند خصیصه شاخص از کارگاه استاد حجازی بگویید؟
مهمترین شاخصه این کارگاه؛ زنده و فعال بودن است و اینکه ما طبق قراری که از جلسه اول با استاد داشتیم، بنا را بر فعالیت در کارگاه گذاشتیم.
دومین مشخصه هم هدفدار بودن است. ما برای تکتک لحظاتی که در کارگاه بودیم، هدف داشتیم و سختی کشیدیم و امیدواریم بتوانیم یک پادکست در شان امام تولید کنیم.
– دستاورد این کارگاه برای شما چه بوده است؟
شاید بتوان گفت اولین دستاورد تغییر نگاه ما به واقعیتها بود. من در این کارگاه فهمیدم میتوانم از چیزهای خیلی ساده شروع به نوشتن و توصیف کنم و با این توصیفات، پیام خود را به مخاطب برسانم. دومین دستاورد اینکه استاد حجازی دنیای تازهای را به ما معرفی کرد و ما با جهان اساتید بزرگی مثل «همینگوی» و «چخوف» آشنا شدیم. داستان کوتاههایی که استاد در طول کارگاه میخواندند، بینظیر بود و این داستان کوتاهها چنان با من مأنوس شده که حس میکنم وارد جهانی متفاوت شدهام.
– پادکستی مثل نیوفلدر با اپیزودهای متعدد و موضوع و محتوای خاص آن میتواند قالب جذابی برای روایت داستان کربلا باشد؟
قطعاً نیوفلدر روایت جذاب از کربلاست. این را کسی میگوید که از کودکی در مراسم روضه و هیئت چشم گشوده و بزرگ شده است. این هم مختص ایام محرم و صفر نبود که در تمام طول سال این فضا وجود داشت. تمام فعالیتهای من در مراکز فرهنگی منتهی میشد به امام حسین (علیهالسلام) اما همه اینها بک طرف، نیوفلدر با قالبی که دارد، جذابترین نوع روایت واقعه کربلاست و ایکاش روزی برسد تمام ارادتمندان به امام بتوانند از پنجره نیوفلدر به کربلا نگاه کنند و لذت فراوانی ببرند. یقیناً همان اتفاقاتی که در مجالس روضه میافتد، چه بسا در نیوفلدر عمیقتر رخ میدهد.
– در سال 2022 میلادی، سالها بعد از دوران حضور جانشینان پیامبر و دوران غیبت آخرین جانشین پیامبر، گوش دادن به پادکست نیوفلدر و ماجراهای سال 61 هجری برای شنونده میتواند به نوعی برانگیختگی، دفاع از حقانیت دین و ایستادگی در برابر ظلم ایجاد کند؟
عاشورا متعلق به زمان و مکان خاصی نیست و شما هر جای تاریخ بایستید، میتوانید روایتی از آن ببینید و ما در نیوفلدر قرار است یک شخصیتی را معرفی کنیم که سالها قبل میزیسته و اتفاقی را روایت میکنیم که قرنها قبل رخ داده است، در مقابل تمام اتفاقاتی که در طول تاریخ رخ داده و واکنشی به مراتب خشونتآمیزتر در برابر واکنشهای دیگر.
قطعاً با توجه به اینکه در دورهای زندگی میکنیم که دوران پیشرفت تکنولوژی است، ما هم میتوانیم با ابزار موجود از داشته هامان صحبت کنیم و در مقابل داشته دیگران از داشته خود دفاع کنیم؛ داشتهای که بینظیر است و بسیار جای حرف زدن دارد.
– فکر میکنید برای ساخت یک یا چند اپیزود توانایی و مهارت لازم و آمادگی کافی دارید؟
من از دوره اول کارگاه، تمام تلاشم بر استفاده از گفتهها و تمرین استاد بود و امیدوارم توانسته باشم تا الان این آموزشها را به جای خوب برسانم و بتوانم در ادامه حداقل یک اپیزود از نیوفلدر بسازم.
– جمله آخر خطاب به کسانی که با فضای کارگاه نیوفلدر آشنا نیستند؟
کارگاه نیوفلدر کارگاه نویسندگی نیست. ما در کارگاه نوشتن و نویسندگی یاد نمیگیریم، ما نوع نگاه به مسائل پیرامون را یاد میگیریم و در این راه اتفاقاتی میافتد که برای نویسندگی خیلی مؤثر است.
من به همه پیشنهاد میکنم حداقل برای خود وقتی بگذارند و این پادکست را گوش بدهند. سعی کنند تمام اپیزودها را گوش کنند و به آنها فکر کنند. به خود اجازه بدهند در دورههای بعدی شرکت کنند. به نظر من کسی از حضور در این کارگاه ضرر نکرده و ما در این ایام پایان ترم دوم لحظهشماری میکنیم برای شروع دوره جدید و امیدوارم در این کارگاه یک اپیزود از پادکست نیوفلدر تولید کنیم و آنوقت متوجه میشویم آن آقای بزرگی که اینهمه در زندگی روزمرهمان از او یاد میکنیم، به دور از تمام حرفهای کلیشهای، کجای زندگی ما قرار دارد.
